Tạp chí xã hội - Covid-19 : Vì sao chiến dịch tiêm chủng của Pháp tiến triển chậm ?

10:43
 
공유
 

Manage episode 282913002 series 1455070
Player FM과 저희 커뮤니티의 France Médias Monde and RFI Tiếng Việt 콘텐츠는 모두 원 저작자에게 속하며 Player FM이 아닌 작가가 저작권을 갖습니다. 오디오는 해당 서버에서 직접 스트리밍 됩니다. 구독 버튼을 눌러 Player FM에서 업데이트 현황을 확인하세요. 혹은 다른 팟캐스트 앱에서 URL을 불러오세요.
Trong vòng 3 tuần đầu khởi động chiến dịch tiêm ngừa Covid-19, chính phủ Pháp không ngừng bị chỉ trích là để tiến độ tiêm chủng chậm một cách « siêu thực », khó hiểu. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã phải lên tiếng thúc giục tăng tốc, thủ tướng Jean Castex trấn an dân chúng, bộ trưởng Y Tế Olivier Veran kêu gọi người dân kiên nhẫn, đồng thời chính phủ Pháp cũng đã có những thay đổi để đẩy nhanh tiến độ tiêm ngừa, mở rộng đối tượng ưu tiên tiêm phòng virus corona. Để hiểu thêm về những nguyên nhân khiến giai đoạn đầu của chiến dịch tiêm ngừa tại Pháp phần nào chậm hơn so với kế hoạch đề ra ban đầu, RFI Tiếng Việt ngày 19/01/2021 đã đặt câu hỏi với bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn, chuyên gia về bệnh hô hấp, bệnh viện Cochin (Paris), giáo sư y khoa Đại học Paris V René Descartes. RFI : Thưa giáo sư, bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn, trong thời gian qua, có nhiều cơ quan báo chí nước ngoài cũng như truyền thông Pháp mỉa mai, chỉ trích chính quyền Pháp về chiến dịch tiêm chủng mà họ xem là chậm chạp, thậm chí là một thất bại của chính phủ Pháp trong một chuỗi thất bại, từ chiến lược cung ứng tích trữ khẩu trang, xét nghiệm tầm soát diện rộng, đến truy vết người nhiễm virus corona, cách ly người bệnh … Bác sĩ nhìn nhận thế nào về điều đó ? Giáo sư - bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn : Thực ra tất cả những gì báo chỉ nói là cái nhìn tương đối chủ quan. Có lẽ Pháp lúc đầu không chuẩn bị kịp về hậu cần nhưng ở đây chúng ta không phải trong một cuộc đua chạy nước rút mà chúng ta đang trong cuộc chạy đua đường trường thành ra lúc đầu ai dẫn đầu không quan trọng, điều quan trọng là đến bước cuối, ai là người đạt kết quả mong muốn. Trên cương vị của người làm trong ngành Y và tiếp xúc thường ngày với các bệnh nhân thì tôi thấy quả thực là chính phủ Pháp có chậm trễ trong việc tiêm ngừa Covid nhưng sự chậm trễ này có thể được cắt nghĩa bởi một số lý do khách quan. Thứ nhất, nếu chúng ta so sánh Pháp với Anh thì rõ ràng Pháp thuộc Liên Hiệp Châu Âu, có những ràng buộc mà Anh không có. Như chúng ta biết là Anh đã ra khỏi Liên Âu nên có quyền đơn phương độc lập quyết định cho phép sử dụng thuốc tiêm ngừa Covid. Trong khi đó, Pháp cũng như các quốc gia khác, như Đức, Hà Lan … thuộc Liên Hiệp Châu Âu nên phụ thuộc vào một cơ quan của Liên Âu để được phép cho tiêm ngừa. Vì thế, nước Pháp tương đối chậm trễ so với nước Anh. Thứ nhì, nếu chúng ta so sánh nước Pháp với một cường quốc châu Âu là Đức chẳng hạn thì chúng ta thấy là Đức ban đầu có chiến dịch tiêm chủng rất mạnh dạn. Số người được tiêm tương đối đông hơn so với ở nước Pháp. Nhưng nước Đức cũng đang bắt đầu thiếu thuốc tiêm. Điều thứ ba là vì nước Pháp đã có một chính sách rõ ràng là ưu tiên tiêm chủng cho các vị cao niên sống trong các nhà già, vì trên tổng số người tử vong tại Pháp thì có khoảng 1/3 là người cao tuổi. Thực ra mà nói thì tôi cũng có thể than phiền là tại sao mình không thuộc diện ưu tiên hàng đầu mà chỉ được ưu tiên hạng nhì, nhưng một cách khách quan thì tôi rất hoan nghênh quyết định đó của chính phủ Pháp vì đó là một quyết định nhân đạo hoàn toàn. RFI : Việc tổ chức tiêm phòng ưu tiên cho người cao tuổi tại các trung tâm dưỡng lão EHPAD gặp nhiều trở ngại hơn là việc triển khai tiêm chủng cho giới y bác sĩ, nhân viên y tế ngay tại các bệnh viện như nhiều nước đang làm ? Giáo sư - bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn : Vâng, vì lý do rất đơn giản. Thí dụ tại bệnh viện nơi tôi làm việc, một khi có chính sách mới là tiêm chích ngừa cho nhân viên y tế thì vì đó là một bệnh viện nên hậu cần được tiếp ứng rất nhanh chóng để tổ chức tiêm cho tất cả nhân viên y tế, từ điều dưỡng, nhân viên hành chính đến các bác sĩ trên 50 tuổi. Trong khi đó, tại các nhà già, cơ sở hậu cần không có, cần đưa thuốc đến các nhà già, nên số lượng người được chích ngừa trong thời gian đầu ở nhà già là tương đối thấp. Thêm nữa, tại Pháp, số người nghi ngờ về công hiệu hay sự cần thiết của việc tiêm chủng không phải là ít, lúc đầu số này là gần 50%, nên ngay cả khi chích ngừa cho các vị cao niên thì chính phủ Pháp cũng phải có biện pháp là xin ý kiến (consentement éclairé) rồi sau đó khi các vị đó đồng ý thì mới chích ngừa cho họ. Tất cả những lý do đó cắt nghĩa tại sao trong thời gian đầu số người được tiêm chủng là tương đối ít tại Pháp so với các quốc gia khác. RFI : Về quy trình, thủ tục trước tiêm ngừa, có thể nói Pháp là quốc gia duy nhất trên thế giới quy định phải thăm khám và xin ý kiến của người được tiêm, hay đối với những người cao tuổi già yếu sống phụ thuộc vào sự chăm sóc y tế tại các trung tâm dưỡng lão EHPAD thì cần có sự đồng ý của người bảo hộ, thân nhân của các vị cao niên. Nhiều người cho rằng điều này là thái quá, không cần thiết vì vac-xin được nhà chức trách thông quatức là đã phải đảm bảo an toàn cho người sử dụng ? Theo họ, làm như vậy chỉ khiến chiến dịch tiêm phòng bị chậm nhịp hơn. Chính phủ Pháp dường như muốn "chậm mà chắc". Vậy ý kiến của bác sĩ ra sao ? Giáo sư - bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn : Nếu chúng ta ở một nơi khác trong một thời điểm khác, những điều đó có thể xem là thừa nhưng chúng ta nên nhớ là hiện nay tại Pháp, chiến dịch tiêm chủng đang ở những tuần lễ đầu, nếu không làm cẩn thận, thì cho dù tỉ lệ trường hợp gặp tác dụng phụ rất thấp, nhưng chẳng may chỉ cần một trường hợp là báo chí sẽ quy chụp, phóng đại lên, khiến người dân Pháp vốn đã nghi ngại rồi sẽ càng thêm nghi ngại. Trong khi đó, chúng ta đều biết là việc tiêm ngừa chỉ hữu hiệu khi có quá bán, hơn 50-60% dân số của một nước, tiêm ngừa hữu hiệu, khi đó mới ngăn ngừa được đại dịch. Dưới góc độ cá nhân, tôi nghĩ là chính phủ Pháp quá thận trọng, nhưng đồng thời tôi cũng phải nói là sự quá thận trọng này thực ra là do tình thế bên Pháp, do chính dân Pháp và một phần là do báo chí Pháp mà chính phủ phải thận trọng đến mức như vậy. RFI : Về cách bố trí điểm tiêm ngừa, sự lựa chọn của Pháp cũng là một yếu tố khiến chiến dịch khó có thể được đẩy nhanh ? Giáo sư - bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn : Thực ra nếu chúng ta có nhiều điểm tiêm phòng rất lớn thì số đơn vị tiêm phòng sẽ ít đi vì chúng ta chỉ có từng đó thuốc tiêm ngừa. Nếu chúng ta có nhiều điểm tiêm phòng nhỏ hơn thì chúng sẽ được phân tán ở nhiều nơi hơn. Ở những thành phố lớn, như Paris chẳng hạn, thì có rất nhiều điểm tiêm phòng, khoảng cách giữa nơi người dân cư trú và địa điểm tiêm phòng thường chỉ là vài cây số và với phương tiện giao thông công cộng thì ai cũng có thể đi lại được. Nhưng có những vùng sâu xa, vùng núi rất khó đi lại và có nhiều người lớn tuổi, nếu chúng ta tổ chức một nơi tiêm phòng lớn cách xa nơi họ sống thì họ không thể di chuyển được. Vì thế chính sách thứ hai mà Pháp áp dụng là triển khai nhiều điểm tiêm phòng nhưng mỗi điểm chỉ phụ trách tương đối ít người. Hiện giờ ở Pháp thời tiết rất xấu nên ở những vùng núi có tuyết thì chính phủ cũng có biện pháp đưa những đội ngũ nhân viên y tế, ít người thôi, khoảng 5 người : 2 thư ký, 2 điều dưỡng và 1 bác sĩ, đi trên một chiếc xe chở theo thuốc tiêm ngừa, đến những nơi đó để chích ngừa cho người cao tuổi ở một địa điểm sinh hoạt chung của những làng xóm hẻo lánh ở vùng núi. Tôi nghĩ là việc tổ chức những địa điểm tiêm quy mô lớn thực ra về hậu cần là dễ hơn vì chỉ cần vận chuyển vac-xin đến ít nơi, trong khi đó đi theo chính sách của chính phủ Pháp là một giải pháp khó vì phải tổ chức hậu cần để đáp ứng được những yêu cầu kỹ thuật tương đối phức tạp. RFI : Cách nay vài ngày, báo Pháp Le Monde có nói đến tình trạng nhiều bệnh viện nhận được nhiều vac-xin nhưng lại thiếu kim tiêm. Và điều này cũng góp phần khiến tiến độ tiêm ngừa bị chậm lại và cũng cho thấy nước Pháp thiếu sự chuẩn bị chu đáo cho chiến dịch tiêm chủng Covid ? Là người trong ngành, bác sĩ thấy tình trạng này là đại trà hay chỉ là cá biệt ? Giáo sư - bác sĩ Đinh Xuân Anh Tuấn : Thông tin đó thì có nhưng theo tôi đó chỉ là những hụt hẫng lúc đầu vì không phải bệnh viện nào cũng có đủ phương tiện như ở những bệnh viện lớn. Những bệnh viện mà báo Le Monde đề cập đến là những bệnh viện nhỏ và đến một lúc nào đó thì dụng cụ y tế cũng sẽ bị thiếu. Nhưng theo tôi nghĩ vấn đề đó sẽ được giải quyết rất nhanh vì những thứ đó dễ vận chuyển, cái khó là vận chuyển nhất là hai loại thuốc tiêm chúng ta đang có bây giờ : thuốc của Moderna và Pfizer cần được giữ lạnh ở nhiệt độ âm rất thấp. * Ngoài những lý do khách quan như bác sĩ, giáo sư Đinh Xuân Anh Tuấn đã nêu ở trên, nhiều chuyên gia cho rằng những tuần khởi đầu có phần chậm của Pháp phần nào là do bộ máy hành chính của Pháp vốn dĩ đã quá nặng nề, với nhiều thủ tục rườm rà. Còn sự thận trọng của chính phủ Pháp không chỉ liên quan đến thái độ ngờ vực vac-xin của một phần đông người dân mà còn xuất phát từ nỗi sợ bị Tư Pháp quy trách nhiệm, thậm chí họ có thể đối mặt với cáo buộc hình sự nếu chẳng may để xảy ra sự cố. Chắc hẳn không mấy nhà lãnh đạo muốn rơi vào cảnh như cựu thủ tướng Edouard Philippe hay nhiều cựu bộ trưởng bị Tòa Công Lý Cộng Hòa điều tra vì những đơn kiện về cách xử lý khủng hoảng Covid-19.

291 에피소드